VPRO/BOY EDGAR PRIJS WINNAAR ERNST GLERUM: KLASSIEK GESCHOOLD IMPROVISATOR

Ernst Glerum is de derde bassist, die sinds de instelling van de VPRO/Boy Edgar Prijs (van 1963 tot en met 1979 Wessel Ilcken Prijs) op dit instrument gekozen werd als winnaar. Zijn collega voorgangers waren Tony Overwater, winnaar in 2002, en Maarten Altena, die met kraakdoos specialist Michael Waisvisz en hun Stichting Claxon in 1978 werd bekroond. Natuurlijk was er in 1985 ook Ernst Reijseger, maar die hanteert de cello. Bassisten zijn dus dun gezaaid in dit Prijs segment. De bas is evenals de verwante basgitaar een bijna onmisbare instrument in jazzgroepen, maar de bespelers zijn zelden leiders, een John Kirby of Charles Mingus uitgezonderd. Glerum is naast bassist echter ook pianist en componist en was medeoprichter van het Amsterdam String Trio met Maurice Horsthuis op viola en Ernst Reijseger op cello. Het werd opgericht in 1984 toen Glerum een openlucht concert organiseerde op de binnenplaats van het Amsterdams Historisch Museum. Dat snaren trio was destijds een nieuw fenomeen in improvisatieland. Recent  richtte hij zijn Omnibus groepen op en beheert sinds 2004 zijn cd-label Favorite. Dat allemaal naast zijn docentschap bij het Conservatorium van Amsterdam.
Als hem gevraagd wordt welke vijf albums hij meeneemt naar een onbewoond eiland noemt hij als eerste de Cantates voor bas van Bach. Die speelde hij vroeger veel in oude kerken in Amsterdam en daar kijkt hij met plezier op terug. Zijn vermogen om perfect gestreken bas te spelen is te horen op meerdere albums, waarvan de onder zijn leiding geproduceerde cd “Elbow Room” (1997 Via Records) met “Letter To South Africa” en “Low Profile” een prangend voorbeeld geeft. Zijn eerste plaatopnames waren niet voor jazzgroepen, maar met het Schönberg Ensemble en ASKO Ensemble in 1979.
Glerum combineert een klassieke opleiding met talent voor improvisatie. Zijn ritmetandem met drummer Han Bennink is wijd en zijd bekend en geprezen tot in de USA, waar zij met pianist Michiel Borstlap succesvol optraden in de onlangs verplaatste en niet meer voor jazz en impro beschikbare Knitting Factory.
Na enkele jaren bij het ASKO Ensemble gespeeld te hebben werkt Glerum vanaf de tachtiger jaren samen met meerdere generaties uit de Nederlandse jazzscene, uiteenlopend van J.C. Tans en Hans Dulfer tot Paul Termos, Guus Janssen en Benjamin Herman. Hij viel op bij het NOS Jazz Festival 1987 en speelde daarna met talloze buitenlandse musici met uiteenlopende stijlen op Nederlandse podia: Teddy Edwards, Steve Lacy, Lee Konitz, George Lewis en Uri Caine. Met de hier gelande pianist Curtis Clark had hij een bijzondere binding, want hun kijk op melodie en improvisatie liep prettig parallel. Clark etaleert bovendien een even fraaie toonvorming als Glerum.
Naast optredens met het ICP en Available Jelly werkt hij met zijn Glerum Omnibus, waarin bassist Clemens van der Feen en dummer Owen Hart participeren.  In 2007 organiseerde hij het multi- media solo programma “Glerum Ex Machina” met film, drum samples en bas solo’s. Zijn compositiewerk wordt steeds belangrijker. Hiermee startte hij al in zijn beginperiode bij J.C. Tans & Rockets, waarvoor hij “A Rocket Symphony”, “Daar Gaat Kuifje”, “Aha Aha” en “Psalm” schreef, respectievelijk op BVHaast  LP 055 en 069. De laatste jaren componeert hij ook voor documentaires en films. Ook is Glerum al enkele decennia arrangeur. Van Monk’s compositie “Evidence” maakte hij een bewerking voor bas, zoals hieronder afgebeeld.

Ernst Glerum's basbewerking van Thelonious Monk's compositie "Evidence".

SONNY FORTUNE TOERT MET REIN DE GRAAFF


Altsaxofonist Sonny Fortune (69) komt eind februari naar ons land voor een tournee met het trio van pianist Rein de Graaff waarin Marius Beets bas en Eric Inkeke drums spelen. Na een optreden in Leer (Duitsland) op 25 februari start de dag erna de Nederlandse tour in de Groningse Oosterpoort waar de altisten Joris Roelofs en Marco Kegel assisteren, evenals bij het concert op 7 maart in de Utrechtse Leeuwenberg. Altsaxofonist Benjamin Herman is de extra altsaxofonist bij de concerten in Edam, het Amsterdamse BIMhuis en Paradox in Tilburg. In Deventer wordt opgetreden met het Millenium Orchestra en bij het concert in Veendam op 8 maart is trompettist John Marshall de tweede blazer.
Sonny Fortune (zie foto) deed zijn basiservaring op bij locale R & B groepen in Philadelphia. Na zijn vertrek naar New York in 1967 werkte hij bij Elvin Jones, Mongo Santamaria en McCoy Tyner. Met Miles Davis maakte hij vanaf 1974 een viertal albums. Diens muziek werd in 2003  bij de toenmalige Nederlandse Fortune – de Graaff toernee gespeeld. Met Elvin Jones trad hij op in diens groep Jazz Machine en met Jones, Reggie Workman en McCoy Tyner vormde hij de Coltrane Legacy Band.
Fortune speelt ook  in de stijl van John Coltrane en heeft een eigenzinnig vibrato in het hoge register.

Concertdata: 26.2 Oosterpoort Groningen; 27.2 Paradox Tilburg; 28.2 Mahogany Hall Strandbad restaurant Edam; 1.3 De Burcht Leiden middag; 2.3 De Werf Brugge (België); 4.3 Theater Bouwkunde Deventer; 5.3 BIMhuis Amsterdam; 6.3 Theater De Tobbe Voorburg; 7.3 Leeuwenberg Utrecht; 8.3 Van Beresteyn Theater Veendam.

UTRECHTSE JAZZDAG OP ZONDAG 22 FEBRUARI

De gemeente Utrecht probeert met de Culturele Zondagen bestaande en nieuwe activiteiten en podia  zodanig te bundelen, dat een breder publiek dan normaal bereikt wordt. Door gerichte subsidies is het grootste deel van deze evenementen gratis toegankelijk. Een uitstekend initiatief.  Zondag 22 februari is de nieuwe JAZZ  ENZ dag, waarbij op veertien locaties jazz activiteiten plaatsvinden. De Jazzwinkel aan de Oude Gracht 211 trapt om 12 uur af met diverse DJ’s en ’t Oude Pothuys sluit na middernacht af met een session olv bassist Tjitze Vogel.
Daartussen zitten veel interessante concerten, waarbij in veel gevallen een mix tussen jazz en muziekstijlen uit andere werelddelen wordt nagestreefd. Theo Loevendie (78) begon al een halve eeuw terug met het incorporeren van Turkse muziek in zijn composities. Hij presenteert niet zoals gepland was zijn groep Ziggurat, maar treedt op met zangeres Esra Dalfidan. (Ottone gratis).Trompettist Eric Vloeimans speelt met de Cubaanse pianist Ramon Valle in duovorm (Zindering gratis). De avontuurlijke groep Boi Akih met Michael Vatcher op drums en Niels Brouwer op gitaar brengt de onstuitbare Nederlands – Molukse zangeres Monica Akihary (SJU  gratis). Het Carlama Orkestar (spreek uit Tsjarlama Orkestaar) presenteert Sax & Beatz & Balkan in een wervelende dansbare show. (SJU gratis). Gitarist Jan Willem Oostenrijk produceert geen Weense walsen, maar Maghreb Jazz waarin Noord- Afrikaanse en westerse muziek wordt gemixed.(Leeuwenberg gratis). Josee Koning ontdekte de Braziliaanse muziek in Rio de Janeiro en zingt tegenwoordig vooral solo (Delano gratis). De jonge, spontane groep Sinas van saxofonist Wouter Schueler speelt warme dansmuziek met multi- muzikale invloeden. (Mammoni gratis). Zigeunerjazz wordt geproduceerd door Pigalle 44, een groep van Reinier Voet. (Mammoni gratis). Al deze groepen treden twee keer op. De winnaars van het Nederlands Jazz Vocalisten Concours, dat op 5, 6 en 8 februari in Zwolle gehouden wordt, treden driemaal aan in de Winkel van Sinkel (ook gratis). Tijdstippen en locaties: culturelezondagen.nl

Bassist Leonard Gaskin met pianist Erroll Garner en drummer Charlie Smith in de New Yorkse club Three Deuces op 20 juli 1949.

BASSIST LEONARD GASKIN (88) OVERLEDEN:

VAN BOP TOT POP


Een bassist, die zowel met trompettist Miles Davis als trompettist Doc Cheatham speelde en zowel met altist Charlie Parker als pianist Erroll Garner optrad, behoort tot een bijzondere klasse. De 24 januari jl. in een verzorgingstehuis op 88 jarige leeftijd overleden bassist Leonard Gaskin heeft in zijn zeven decennia lange loopbaan de totale ontwikkeling van de jazz meegemaakt. Hij bewandelde ogenschijnlijk de omgekeerde historische volgorde, want hij ging van bop naar classic jazz. En van daaruit probleemloos naar blues en pop.
Gaskin (1920 - 2009) begon in de after hours club Covan’s Morocco aan de 133rd Street en werkte daarna als huisbassist in Monroe’s Uptown House in New York, een belangrijke kraamkamer van de bebop, waar hij in 1943 de dansers en zangeressen begeleidde. Daar  jamde hij met iedereen en vooral met pianist Duke Jordan en drummer Max Roach. Het jaar daarop speelde hij in Dizzy Gillespie’s bebop combo, waar hij Oscar Pettiford verving, die was vertrokken nadat hij door Dizzy als “prima donna” was betiteld. Gevolgd door Charlie Parker, waar Gaskin in de periode 1945 – 1950 bij speelde, zoals bij de jamsession in Café Society, die in het voorjaar van 1950 via de radio werd uitgezonden en op een obscure LP werd uitgebracht. Hij was een bopbassist, die echter in alle stijlen thuis was en door uiteenlopende jazzsterren gevraagd werd, van violist Eddie South tot tenorist Don Byas. Bekendheid verwierf hij ook door de optredens en platen met pianist Erroll Garner in de periode 1949 – 1953 om vervolgens van diens swing over te stappen naar de dixieland van gitarist en banjoist Eddie Condon en de Chicagostijl van saxofonist Bud Freeman. Daarna verbreedde hij zijn horizon nog verder door in de voor jazzmusici economisch lastige zestiger jaren als studiomuzikant platen te maken met zangeressen uiteenlopend van Billie Holiday en Ella Fitzgerald tot Ruth Brown en Connie Francis.  Hij werkte uiteindelijk op alle terreinen: blues (met Sunnyland Slim en Roosevelt Sykes), gospel (Staple Singers), soul (James Brown), folk (Bob Dylan’s eerste plaat) en pop (Elvis Presley) naast zijn werk met stevige blazers als Sonny Stitt, Red Holloway en Illinois Jacquet. In de zeventiger jaren en daarna toerde hij met Panama Francis en diens Savoy Sultans o.a. in Amerika en met Oliver Jackson vooral in Europa.
In 2005 gaf het Brooklyn Repertory Ensemble een concert  ter ere van Gaskin en was een deel van de opbrengst bestemd voor zijn Leonard O. Gaskin Archives.
 
 

KORT NIEUWS


Nat Henthoff schreef de liner notes voor het album “We Insist! Freedom Now Suite” (1960 Candid), gecomponeerd door drummer Max Roach en gezongen door Abbey Lincoln. Diezelfde Nat Henthoff is de producer van de heropvoering op vrijdag 13 februari a.s. in Symphony Center in Chicago. Dit ter gelegenheid van de 200 ste geboortedag van Abraham Lincoln. Abbey Lincoln (geen familie) is niet van de partij en Max Roach is overleden. Zangeres Dee Dee Bridgewater en drummer Lewis Nash vervullen hun rollen ondersteund door een meer dan 16 man grote groep waarin trompettist Cecil Bridgewater en trombonist Julian Priester. De laatste speelde mee bij de opnames in augustus 1960. Tegelijkertijd wordt Oscar Brown Jr., die de teksten voor de Freedom Now Suite schreef, herdacht door zijn dochter zangeres Maggie Brown in “Songs of My Father”. Aan het concert gaat een lezing vooraf door Henthoff.


3 DUBBELDUTCH

3 DubbelDutch is een interessant experiment waarbij twaalf muzikanten van drie groepen samenspelen. Het groovy CRAM, het melodieuze Talking Cows en het filmische Drummers Double Bill leveren samen Corrie van Binsbergen (gitaar), Frans Vermeerssen en Rutger van Otterloo (sax), Robert Jan Vermeulen (piano), Arjen Gorter, Dion Nijland en Mick Paauwe (bas), George Pancraz (trompet), Joost Buis (trombone), Arend Niks, Rob Verdurmen en Yonga Sun (drums).
Concerten zijn er nog op 31.1 Amstelveen Schouwburg; 1.2 Leeuwarden Harmonie; 7.2. Baarle Nassau Plus Etage; 13.2 Deventer Schouwburg; 14.2 Utrecht SJU; 17.2 Gouda Schouwburg.

DUKE ELLINGTON OP MUNT

Deze week kwam in Washington DC een nieuwe munt in omloop met de beeltenis van Duke Ellington (1899 - 1974) aan de piano. Washington is niet alleen de nationale hoofdstad, maar ook de hoofdstad van het District Columbia en de geboorteplaats van Duke. Het opschrift luidt: “Justice for All”. Een eerder ontwerp met de tekst “Taxation without Representation”, voorgesteld door de zich ondervertegenwoordigd voelende hoofdstadbewoners, werd door de U.S. Mint afgewezen. Deze tekst was overigens zeer toepasselijk geweest voor de situatie van de Afro – Amerikanen in de vorige eeuw.


VOCALISTEN CONCOURS

Voor het Nederlands Jazz Vocalisten Concours schreven zich 34 deelnemers in en werden 16 finalisten gekozen voor de voorrondes, die op 5 en 6 februari ’s avonds in het Odeon Theater in Zwolle gehouden worden. De finale is op zondagmiddag 8 februari in De Spiegel te Zwolle, waarbij zangeres Carmen Gomes, zelf winnares van dit festival in 1995, optreedt tijdens het beraad van de jury, die onder leiding staat van Francien van Tuinen. Zij was in 1997 winnares van dit concours.

KEEPNEWS COLLECTION STOPT

De Concord Keepnews Collection serie stopt wegens gebrek aan verkoopsucces. Het is nog niet duidelijk of de 27 tot nu toe uitgebrachte reissues met speciale teksten van Orrin Keepnews in de handel blijven.
Dit waren reissues van jazzklassiekers als Sonny Rollins “Freedom Suite” (1958) en George Russell’s “Ezz- thetics” (1961).

EXTRA GELD VOOR THE HAGUE JAZZ

Nadat The Hague Jazz organisator Ruud Wijkniet gemeld had te stoppen met de Warming Up concerten voor dit festival wegens de schamele gemeentelijke subsidie, heeft cultuur wethoudster Marieke Bolle voorgesteld een eenmalige extra subsidie van 20.000 euro te verstrekken. Dit geld moet dan besteed worden aan een experimenteel podium voor jong jazztalent, liefst in samenwerking met het Haagse Koninklijk Conservatorium en het concurrerende festival Pure Jazz. Het totale subsidiebedrag voor The Hague Jazz wordt hierdoor 100.000 euro, terwijl Pure Jazz 170.00 euro krijgt.

TOOTS THIELEMANS JAZZ AWARD

Stersolist voor het Amersfoort Jazz 2009 wordt Toots Thielemans. Hij zal optreden op zaterdag 9 mei. Het hiervoor geplande Theater De Lieve Vrouw kan minder dan 200 bezoekers ontvangen. Het veel grotere De Flint of de Stadshal zouden betere opties zijn. De 86 – jarige mondharmonica virtuoos heeft een redelijke gezondheid. Festival organisator Alexander Beets wil vanaf 2010 ook een ”Toots Thielemans International Jazz Award’ instellen. Hiervoor zouden de winnaars van 25 belangrijke Europese jazzconcoursen tegen elkaar moeten strijden in Amersfoort.

LANTAREN/VENSTER VERDER IN DE PROBLEMEN

Naast verplaatsings- en splitsingsproblemen (jazz en film naar een paviljoen op de Wilhaminapier op de Kop van Zuid en dans en theater naar de Schouwburg) heeft Lantaren/Venster ook subsidieperikelen en interne personeelsproblemen. De subsidie voor het totale pakket is nu 1,2 miljoen euro. De beheerskosten van het nieuwe paviljoen zijn alleen al 600.000 euro. De bedrijfsleider is op staande voet, tijdens het Filmfestival, ontslagen; een deel van het personeel wilde staken, echter zonder succes. De ondernemingsraad en de waarnemend directeur liggen met elkaar in de clinch. Wordt vervolgd.

NORTH SEA JAZZ FESTIVAL NAAR AMSTERDAM?

Ahoy Rotterdam krijgt van de gemeente een bijdrage ter waarde van 42 miljoen voor uitbreiding en renovatie. Daarna moet Ahoy verzelfstandigd worden. Ahoy ontvangt jaarlijks het North Sea Jazz Festival, dat georganiseerd wordt door Mojo, eigendom van Live Nation.
AMDE, voor 51 % eigendom van Live Nation, wil in Amsterdam het Ziggo Dome bouwen, dat meer dan 15.000 bezoekers per evenement kan ontvangen en waarvoor kabelaar Ziggo naamgever en hoofdsponsor wordt. Bouwkosten 60 miljoen dollar voor een vierkante doos (zie foto), die in 2010 klaar moet zijn. AMDE/Live Nation beschouwen de Rotterdamse subsidie aan Ahoy als concurrentie vervalsing. Het bezwaarschrift hierover ingediend bij eurocommisaris Neelie Kroes, getogen in Rotterdam, werd door haar verworpen. Nu wordt de strijd voortgezet bij het Europese Hof.
Ziggo Dome, groter dan de Heineken Music Hall en kleiner dan Arena en Gelredrome, kan na oplevering zeer goed het North Sea Jazz Festival herbergen, mits de ruim 60.000 bezoekers over vier avonden worden verdeeld of de nabijgelegen Heineken Music Hall bijgehuurd wordt.